Oqýlym

OQ-3 · B2 · Экономика

Банкке сенім азайса, кезек неге тез ұлғаяды?

Банк салымның бәрін кассада ұстамайды: бір бөлігі өтімді қорда қалады, ал бір бөлігі ұзақ мерзімді несиеге беріледі. Көп салымшы ақшасын бір мезетте талап етсе, сенімсіздік өзін күшейтетін банк дүрбелеңіне айналуы мүмкін. Депозиттерді сақтандыру бұл қауіпті азайтады, бірақ тәуекелді басқарудың орнын баспайды.

7 минут · 231 сөз · 6 тапсырма
1931 жылы жабылған банк алдында жаңбырда кезекте тұрған салымшылар
1931 жылғы суретте жабылған банк алдында ақшасын күткен салымшылар көрінеді. Көрінетін кезек сенім дағдарысының басқа адамдарға қалай тарайтынын түсіндіруге көмектеседі. Library of Congress, no known restrictions on publication

Мәтін

Адам банкке ақша салғанда, оны қажет кезінде қайтарып алуды күтеді. Бірақ банк барлық салымды қолма-қол ақша түрінде сақтамайды. Ол қаражаттың бір бөлігін өтімді қорда ұстап, қалғанын үйлерге, кәсіпорындарға немесе басқа қарыз алушыларға ұзақ мерзімді несие ретінде береді.

Күнделікті жағдайда салымшылардың аз бөлігі ғана ақшасын бір мезетте алады. Банк бұл сұранысты кассадағы қаражатпен, тез сатылатын өтімді активтермен және алдын ала ашылған қарыз желілерімен өтей алады. Осындай міндеттемелерді уақытында орындау қабілеті өтімділік деп аталады.

Егер адамдар банк ақшасын қайтара алмайды деп қауіптенсе, әр салымшы өзгелерден бұрын ақша алуға тырысады. Көп адам бір уақытта талап қойған кезде, банктің ұзақ мерзімді несиелерін дереу ақшаға айналдыру қиын болады. Сонда өтімділігі жеткіліксіз банк активтерін асығыс сатуға немесе төтенше қарыз іздеуге мәжбүр.

Бұл үдеріс өзін күшейте алады. Ұзын кезек немесе желідегі хабар жаңа салымшыларды алаңдатады, ал олардың ақша алуы кезекті одан әрі ұзартады. Мобильді аударымдар шешімді бірнеше минутта орындауға мүмкіндік береді. Сондықтан қазіргі дүрбелең бұрынғы көшедегі кезектен де жылдам жүруі мүмкін.

Депозиттерді сақтандыру салымның белгіленген шекке дейін қорғалатынын түсіндіреді. Адам банк жабылса да қорғалған ақшасын қайтаратынына сенсе, бірінші болып жүгіріп баруға себеп азаяды. Мұндай жүйе банк жарналары арқылы қаржыландырылып, халықтың банк жүйесіне сенімін сақтауға көмектеседі.

Өтімділік пен төлем қабілеттілігі бір нәрсе емес. Банктің ұзақ мерзімді активтері қарызынан көп болуы мүмкін, бірақ ол бүгінгі талапқа жететін қолма-қол қаражат таба алмауы ықтимал. Керісінше, уақытша қарыз алу нашар активтерден туған шығынды жоймайды. Сондықтан сақтандыру мен төтенше өтімділік дұрыс тәуекел басқаруын алмастырмайды.

Тапсырмалар

Жауаптарды интерактивті нұсқада орындаңыз. Бұл бет тапсырманың мазмұнын алдын ала көруге мүмкіндік береді.

  1. Негізгі механизмБанк дүрбелеңі неліктен өзін күшейте алады?
  2. Ұғым мен қызметӘр ұғымды мәтіндегі мағынасымен сәйкестендір.
  3. Өтімді қорды салыстыруЕкі банкте де бүгін 80 бірлік салым қайтару талабы бар. А банкі тез пайдаланатын 100 бірлік, B банкі 60 бірлік қаражатқа ие. Басқа шарттар бірдей болса, қай банк бүгінгі талапты төтенше сатусыз толық өтей алады?
  4. Дүрбелең тізбегіКезеңдерді мәтіндегі логикалық ретпен қой.
  5. Мәтіндегі бір сөзБос орынды мәтіндегі БІР СӨЗБЕН толтыр.
  6. Дұрыс, бұрыс, мәтінде айтылмағанӘр тұжырымды тек мәтін бойынша бағала.
Тапсырмаларды орындау

Мәтін сөздігі

  • салымАдамның банкке сақтауға және кейін алуға берген ақшасы.
  • өтімділікМіндеттемені уақытында ақшаға айналатын қаражатпен орындау қабілеті.
  • өтімді активТез және үлкен шығынсыз ақшаға айналатын актив.
  • несиеБелгілі мерзімде қайтару шартымен берілген ақша.
  • банк дүрбелеңіКөп салымшының сенімсіздіктен ақшасын бір мезетте алуға ұмтылуы.
  • депозиттерді сақтандыруБанк жабылса, салымның белгіленген шекке дейін қайтарылуын қорғайтын жүйе.
  • төлем қабілеттілігіАктивтердің жалпы құны міндеттемелерді жабуға жеткілікті болатын жағдай.

Дереккөздер

  1. FDIC - Options for Deposit Insurance ReformТалап етілетін салым мен ұзақ мерзімді несие арасындағы құрылым, банк дүрбелеңі, сақтандыру және моральдық тәуекел.
  2. FDIC - Liquidity and Funds ManagementӨтімділік, өтімді активтер, қарыз желілері және міндеттемелерді уақытында орындау.
  3. FDIC - What We DoДепозиттерді сақтандырудың сенім мен қаржылық тұрақтылықты қолдаудағы қызметі.