OQ-3 · B2 · Мәдениет және өнер
Музей жарықты неге есептейді?
Жарық туындыны көруге мүмкіндік береді, бірақ түс үшін жиналмалы әрі қайтымсыз қауіп тудырады, сондықтан музей люкс пен уақытты бірге басқарады.
Мәтін
Музейдегі жарықтың екі міндеті бір-біріне қайшы көрінеді. Келуші заттың түсі мен ұсақ бөлшегін көруі керек, ал музей сол затты болашаққа сақтауға тиіс. Көрінетін жарық кейбір бояғыштың молекуласын біртіндеп өзгертіп, түсті солғындатады. Мұндай жоғалған түсті жай ғана жарықты өшіру арқылы қайтару мүмкін емес.
Жарық деңгейі люкспен өлшенеді. Бірақ бір сәттегі люкс мәні толық тәуекелді көрсетпейді. Консерваторлар жарық дозасын есептейді: люкс мәнін экспозиция уақытына көбейтеді. Мысалы, 50 люкс жарықта 1000 сағат тұрған зат 50 000 люкс-сағат доза алады. Жарық екі есе күшейіп, уақыт екі есе қысқарса, доза өзгермеуі мүмкін.
Материалдардың сезімталдығы бірдей емес. Кейбір керамика мен металл қалыпты музей жарығында баяу өзгереді. Акварель, боялған тоқыма, қауырсын және кейбір фотосурет әлдеқайда сезімтал. Оның үстіне бір затта бірнеше материал болса, шешім көбіне ең осал құрам бөлігіне қарай қабылданады.
Сондықтан музей тек шамды бәсеңдетпейді. Ол жарық өлшегішпен әр нүктені тексереді, күн сәулесін бөгейді, экспозиция уақытын шектейді және сезімтал туындыларды кезекпен қояды. Келуші жоқ кезде жарықты өшіру де дозаны азайтады. Кей жағдайда қозғалыс датчигі витрина жарығын адам жақындағанда ғана қосады.
Төмен жарықтың да мәселесі бар: егде адамға, күңгірт затқа немесе өте ұсақ бөлшекке көбірек жарық қажет болуы мүмкін. Қатты шағылысу да затты көруді нашарлатады. Сол себепті жақсы жоспар бір ғана тұрақты санға сүйенбей, материал сезімталдығын, көру жағдайын және рұқсат етілетін өзгеріс деңгейін бірге бағалайды.
Бұл есеп жарықтан толық бас тарту емес. Мақсат - туындыны бүгін мағыналы көрсету және оның түсін мүмкіндігінше ұзақ сақтау. Доза азайған сайын солғындану баяулайды, бірақ өте сезімтал бояғыш үшін төмен жарықтың өзі нөлдік қауіп емес. Сондықтан әр экспозиция өлшеу, мерзім және қайта бағалау арқылы басқарылады.
Тапсырмалар
Жауаптарды интерактивті нұсқада орындаңыз. Бұл бет тапсырманың мазмұнын алдын ала көруге мүмкіндік береді.
- Негізгі тепе-теңдікМузей жарықты не үшін есептейді?
- Әрекет пен мақсатыМузей әрекетін оның негізгі мақсатымен сәйкестендір.
- Экспозиция жоспарыЖарық жоспарын мәтін логикасына сай ретте.
- Дозаны есептеБірдей сезімтал материал үш жағдайда көрсетілді. А: 50 люкс × 1000 сағат. Ә: 100 люкс × 400 сағат. Б: 200 люкс × 300 сағат. Қай жағдайда жарық дозасы ең аз?
- Өлшем бірлігін жазСөйлемді мәтіндегі бір сөзбен толықтыр.
- Дұрыс, бұрыс, мәтінде айтылмағанӘр тұжырымды тек мәтін бойынша бағала.
Мәтін сөздігі
- жарық деңгейіБетке түсетін көрінетін жарық мөлшері.
- люксЖарық деңгейін өлшейтін халықаралық бірлік.
- жарық дозасыЖарық деңгейі мен әсер ету уақытының көбейтіндісі.
- солғындануТүстің жарық әсерінен біртіндеп әлсіреуі.
- сезімталдықМатериалдың жарық әсерінен қаншалық тез өзгеретінін көрсететін қасиет.
- кезектеп көрсетуБір туындының жарықта тұру уақытын шектеу үшін көрсетілетін заттарды кезекпен ауыстыру.
- шағылысуКөзге түсіп, нысанның бөлшегін көруді қиындататын күшті шағылысқан жарық.
Дереккөздер
- Canadian Conservation Institute - Light, ultraviolet and infraredЛюкс, жарық дозасы, материал сезімталдығы, қайтымсыз солғындану және көру мен сақтауды теңгеру туралы негізгі нұсқаулық.
- Canadian Conservation Institute - Microfade testing servicesЖарыққа өте сезімтал музей заттарын аз аумақты бақыланған сәулемен анықтау қызметі.